چنانکه می دانیم از دیرباز بابُنی ها، مرزکشی ها و...، "شیخ محله" را "اُدَم" (o dam) می گفتند و شیخ محله ای ها نیز بابان محله را گاهی به همین نام می نامیدند. چون دو آبادی مزبور در دو طرف دره ی جوبن قرار دارند که نهر آبی از میان آن می گذرد، آن دره و نهر آب مبنای نامگذاری قرار گرفته است.  به گمان، نام شیخ محله قدمت چندانی ندارد و شاید نام اصلی و بومیِ آن "اُدَم" باشد چون میان آبادیهای جوبن، تنها محله ای که آن سمت دره قرار دارد، همین آبادی است. دره ای در طول جوبن قرار دارد که جوبن را به بخش شمالی و جنوبی تقسیم می کند. بیشتر دشت ها در ضلع جنوبی قرار دارند و بدیهی است که به همین دلیل، بیشتر آبادی ها در ضلع جنوبی جوبن قرار داشته باشند. طبیعی است که برای همه ی آبادیها، شیخ محله "اُدَم" باشد. اما نام شیخ محله  به نظر می رسد که فارسی سازی شده باشد.  آیا جوبن در گذشته شیخی داشته است؟ و به فرض وجود، آیا مشایخ جوبن منحصراً در اُدم محل ساکن بوده اند؟ بدون تردید اگر جوبن شیخی می داشت، نامی، یادنامه ای، مقبره ای و دست کم در ذهن و باور مردم از او نشانه ای به جا می بود، آن هم شیخی آنچنان مهم که کل یک محله به نام او نامگذاری و شناخته شود. گمان بنده این است که نام شیخ محله طی چند دهه ی اخیر به این آبادی داده شده است و نام اصلی این آبادی باید "اُدَم" باشد و بعید به نظر می رسد که نام دیگری بوده باشد که شهرت "شیخ محله" آن را پس زده باشد و کلاَ نابود کرده باشد. شیخ محله به اصطلاح نام کتابی و شناسنامه ای این آبادی است. حالا شاید بپرسید آیا "اُدَم" به معنای "آن طرف" می تواند نام یک آبادی باشد؟  عرض می کنم چرا که نه. جای دیگر هم چند مثال ذکر شد از جمله اینکه "جِرا" در اصل یعنی "به سمت پایین" ولی بازار جوبن را در قدیم، به همین نام می خواندند. مثالهای دیگری هم ذکر شده که تکرارش بی وجه است.

آنچه در بالا ذکر شد، برداشت شخصی بنده است و ممکن است برخی خوانندگان در این زمینه با من هم اندیش نباشند. بی گمان اگر خوانندگان ارجمند، دیدگاه موافق و مخالف خود را زیر نوشته ها بگذارند، با ذکر نام خودشان در این وبلاگ آورده خواهد شد، همچنانکه تا پیش از این هم بر این کار پابند بوده ام. پیداست که اگر روا باشد دانشی و گشایشی حاصل شود، از رهگذر این هم اندیشی ها و دگر اندیشی ها است. 

 

اما در باره ی ریشه ی "بابان محله" به امید خدا بزودی سخن خواهیم گفت.